Klub Kultury im. Heleny Modrzejewskiej
Helena Modjeska Art and Culture Club

 

"A Forgotten Odyssey"
Spotkanie z Jagną Wright i Anetą Naszyńską

21 sierpnia 2004

Pierwsze spotkanie w nowym sezonie poswiecone bylo projekcji filmu „A Forgotten Odyssey” autorstwa Jagny Wright i Anety Naszynskiej. Obie panie sa obywatelkami kanadyjskimi, zamieszkalymi i pracujacymi w Toronto. Dziewiec lat temu postanowily one zrealizowac film dokumentalny o historii 1,7 milionow Polakow, ktorych wojna i upadek Polski zastala na terenach wschodnich. Autorki chcialy ocalic historie losow Polakow przesiedlonych na Sybir i do Kazachstanu po napasci sowieckiej na Polske. Film zlozony jest z ocalalych zdjec archiwalnych oraz nagranych przez autorki wypowiedzi ocalalych przesiedlencow. Ten fragment naszej historii jest znany niestety tylko ze strzepkowych wypowiedzi i wspomnien. Zupelnie milczala o tym oficjalna historia rozpowszechniana w PRL-u. Rowniez w zachodnich krajach europejskich temat ten byl pokrywany wstydliwym milczeniem. Autorkom filmu przyswiecal dwojaki cel: po pierwsze zebrac wspomnienia zyjacej jeszcze, ale juz topniejacej garstki Sybirakow, po wtore przekazac widzowi, zwlaszcza mlodemu, w Anglii i Ameryce Polnocnej, te trudno dostepna prawde historyczna.

Film powstal w Anglii i zrealizowany zostal dzieki zyczliwej atmosferze nielicznej grupy ludzi, ktorzy nie wahali sie sfinansowac dzielo poruszajace niemile epizody drugiej wojny swiatowej. Autorkom udalo sie rowniez uzyskac wspolprace pracownikow Warszawskiego Archiwum Filmowego. 17 wrzesnia 2003 roku, w rocznice inwazji sowieckiej na Polske, „A Forgotten Odyssey” byla emitowana przez Telewizje Polska i British History Channel.

Nasze spotkanie odbylo sie w The Bob Hope Patriotic Hall. Pomimo wakacji sala byla szczelnie wypelniona widzami. Licznie przybyla grupa Polakow nie zwiazanych z klubem oraz czlonkow klubu swiadczy o tym, jak cenna byla inicjatywa naszych sierpniowych gosci. Po projekcji odbyla sie dyskusja z autorkami, ktore opowiedzialy o doswiadczeniach z trudnej realizacji filmu. Dyskusje poprowadzil Kazimierz Cybulski, ktory dzielil losy bohaterow filmu. Czesc uczestnikow spotkania mialo krewnych lub znajomych, ktorzy przeszli przez gehenne wywozow; pare osob uczestniczylo osobiscie w tragedii, ktora miala miejsce ponad szescdziesiat lat temu. Jagna Wright i Aneta Naszynska pracuja obecnie nad nowym projektem.

Sekretarz Klubu

Krystyna Kuszta